Wbrew często powtarzanej opinii, organizacje pozarządowe też są zobowiązane do odprowadzania podatków. W miarę prowadzenia i rozwijania działalności, konieczne staje się uważne i sumienne przestrzeganie przepisów podatkowych. W niniejszym artykule przyjrzymy się więc istotnym aspektom związanym z opodatkowaniem w sektorze NGO. Serdecznie zachęcamy do lektury naszego tekstu, aby zdobyć wiedzę na ten temat!
Organizacje pozarządowe są osobami prawnymi. W związku z tym podobnie jak inne podmioty, podlegają różnym obowiązkom prawnym, w tym również podatkowym.
W odróżnieniu od niektórych przekonań, NGO nie są automatycznie i całkowicie zwolnione z obowiązków podatkowych. W zależności od rodzaju działalności oraz sposobu realizacji swoich celów, organizacje pozarządowe podlegają różnym rodzajom podatków.
Najważniejsze z nich to:
1. Podatek dochodowy od osób prawnych (CIT): Organizacje pozarządowe często uzyskują dochody z działalności gospodarczej. Są one więc zobligowane do opłacenia podatku CIT od tych przychodów, które zostają przeznaczone na cele inne niż statutowe. Dodatkowo, dochody związane m.in. z produkcją, handlem i wytwarzaniem wyrobów przemysłu elektronicznego, paliwowego oraz tytoniowego podlegają obligatoryjnemu opodatkowaniu CIT.
2. Podatek dochodowy od osób fizycznych (PIT): NGO zatrudniające pracowników lub współpracujące z zleceniobiorcami są zobowiązane do płacenia podatku dochodowego od osób fizycznych. Pobierają zaliczki na podatek a na koniec roku sporządzają dla każdej takiej osoby PIT-11.
3. Podatek od towarów i usług (VAT): W ramach swojej działalności gospodarczej lub odpłatnej działalności statutowej organizacje często sprzedają usługi lub towary. Jeśli podlegają one opodatkowaniu VAT, wówczas NGO są zobowiązane do rozliczania tego podatku i mają status czynnych podatników VAT. Nieodpłatna działalność statutowa nie podlega opodatkowaniu VAT.
4. Podatek od nieruchomości: Jeśli organizacje posiadają nieruchomości i grunty lub są ich wieczystymi użytkownikami, mogą być zobowiązane do płacenia podatku od nieruchomości w zależności od ich przeznaczenia i wykorzystania.
5. Podatek od czynności cywilnoprawnych (PCC): W przypadku niektórych transakcji, organizacje pozarządowe mogą być zobowiązane do płacenia podatku od czynności cywilnoprawnych. Wykaz czynności objętych tym opodatkowaniem można znaleźć w
artykule 1 ustawy o PCC. Wśród nich znajdują się na przykład: umowy sprzedaży, zamiany, pożyczki oraz darowizny.
Istnieją przepisy prawa, które w pewnych sytuacjach zwalniają organizacje pozarządowe z płacenia określonych podatków. Te zwolnienia nie są jednak bezwarunkowe i zazwyczaj dotyczą specyficznych sytuacji. Przykładowo – jeśli dochód organizacji jest przeznaczany na konkretne cele statutowe, jest ona zwolniona od podatku dochodowego od osób prawnych. Do takich celów zgodnie z art. 17 ust. 1 ustawy o CIT należą m.in. edukacja, kultura, ochrona środowiska czy dobroczynności, ochrona zdrowia lub pomoc społeczna. Ma to zastosowanie zarówno w przypadku działalności gospodarczej, jak i niegospodarczej prowadzonej przez organizację.
Organizacje Pożytku Publicznego natomiast cieszą się szeregiem dodatkowych przywilejów podatkowych, które wynikają z ich wyjątkowej roli w społeczeństwie i działalności na rzecz dobra publicznego. Przywileje te mają na celu wspieranie ich działań oraz ułatwienie osiągania celów statutowych. Przykładem jest zwolnienie z podatku dochodowego od osób prawnych w przypadku dochodów przeznaczonych na działalność statutową, wyłączając działalność gospodarczą. Ponadto uldze tej podlegają dochody od inwestowania w zakup obligacji Skarbu Państwa, bonów skarbowych czy obligacji wyemitowanych przez jednostki samorządu terytorialnego. Dzięki temu OPP mogą skupić swoje środki na realizacji swoich misji, nie obciążając się dodatkowymi zobowiązaniami podatkowymi. Innym przykładem może być też zwolnienie z podatków lokalnych, takich jak podatek od nieruchomości w przypadku przeznaczenia jej (lub jej części) na prowadzenie nieodpłatnej działalności statutowej. Ponadto OPP są zwolnione z podatku, jeśli czynność cywilnoprawna dotyczy nieodpłatnej działalności pożytku publicznego. Wspomniane ulgi podatkowe znacznie ułatwiają organizacjom o tym statusie prowadzenie swoich działań na rzecz dobra społecznego.
Podsumowując, warto zdawać sobie sprawę, że organizacje pozarządowe nie są wyłączone z obowiązku opłacania podatków, choć taka opinia bywa często rozpowszechniana. Odpowiednie rozliczanie się z podatków jest kluczowe, aby uniknąć nieporozumień z organami podatkowymi i zapewnić prawidłowy przebieg działań organizacji.
Mamy nadzieję, że przedstawione w powyższym artykule informacje dotyczące zarządzania podatkami w organizacjach pozarządowych okażą się pomocne. W razie pytań lub wątpliwości – zachęcamy do kontaktu. Nasz zespół ekspertów specjalizuje się w wsparciu organizacji pozarządowych i służy fachową pomocą w różnych obszarach ich działań.
